{"id":1587,"date":"2020-12-18T10:52:12","date_gmt":"2020-12-18T10:52:12","guid":{"rendered":"https:\/\/parcyresgob.org.uk\/?p=1587"},"modified":"2026-01-12T13:07:23","modified_gmt":"2026-01-12T13:07:23","slug":"new-wildlife-friendly-gardens-at-the-bishops-park-abergwili-made-possible-by-welsh-government-and-national-lottery-support","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/parcyresgob.org.uk\/cy\/new-wildlife-friendly-gardens-at-the-bishops-park-abergwili-made-possible-by-welsh-government-and-national-lottery-support\/","title":{"rendered":"Creu gerddi newydd cyfeillgar at fywyd gwyllt ym Mharc Yr Esgob, Abergwili, gyda chefnogaeth gan Lywodraeth Cymru a\u2019r Loteri Genedlaethol"},"content":{"rendered":"

\"Logos<\/p>\n

\"Mae
Hawlfraint Caryl Thomas 2020 – Y Ddol Enfawr yn Mharc yr Esgobion, Abergwili<\/figcaption><\/figure>\n

Mae Ymddiriedolaeth Drws i\u2019r Dyffryn wedi derbyn grant o \u00a322,900 gan Lywodraeth Cymru a Chronfa Treftadaeth y Loteri Genedlaethol \u2018Lleoedd Lleol ar Gyfer Natur\u2019 er mwyn creu dwy ardd newydd ym Mharc Yr Esgob, Abergwili, fel rhan o adferiad a chadwraeth helaethach y safle. Mae\u2019r parc yn amgylchynu hen balas Esgobion Tyddewi, sydd nawr yn gartref i Amgueddfa Sir Gaerfyrddin,\u00a0 gyda\u2019r adeiladau allanol yn cael eu haddasu i greu caffi newydd a chanolfan dysgu a dehongli. Mi fydd y wobr yn galluogi pryniant planhigion o amrywogaethau hanesyddol er mwyn creu arddangosfeydd plannu deniadol o fudd i fywyd gwyllt, yn ogystal \u00e2 darparu cyfleoedd addysgu a gweithgareddau ar gyfer ymwelwyr a phlant.<\/p>\n

Dywedodd Andrew White, Cyfarwyddwr Cronfa Treftadaeth y Loteri Genedlaethol yng Nghymru:<\/p>\n

\u201cNatur yw ein ffurf hynaf o dreftadaeth ac y mae\u2019n bwysicach nag erioed i edrych ar \u00f4l natur ac i helpu pobl ddeall ei bwysigrwydd. Mae natur hefyd yn gallu hybu ein hwyliau; gostwng straen; helpu ni i ymlacio; gwella ein hiechyd corfforol a meddyliol a dylai fod ar gael i bawb.<\/p>\n

Mae ariannu natur a thirwedd yn un o flaenoriaethau ariannu strategol allweddol Cronfa Treftadaeth y Loteri Genedlaethol yng Nghymru ac yr ydym yn hapus iawn i weithio mewn partneriaeth gyda Llywodraeth Cymru i roi\u2019r grant \u2018Lleoedd Lleol ar Gyfer Natur\u2019 i Ymddiriedolaeth Drws i\u2019r Dyffryn fel y gall pobl yr ardal ddysgu mwy am, ac elwa, o\u2019i threftadaeth naturiol.\u201d<\/p>\n

Bydd y fynedfa sydd yn croesawu ymwelwyr ar hyn o bryd yn cael ei drawsnewid i ddarparu gardd o ddiddordeb gydol y flwyddyn, ac ysbrydolwyd y dyluniad gan gyfnod yr Esgob John Jenkinson (1825 i 1840). Mewn ffurf cylch, bydd y plannu deniadol yn cynnwys gwyntyllau o goed afalau a gellyg treftadol, ac amrywiaeth o blanhigion a pherlysiau a ddefnyddiwyd mewn meddyginiaeth a choginio yng nghanol yr 19eg ganrif. Cynlluniwyd yr ardd gyda chyfuniad o blanhigion cynhenid ac addurnol a fydd yn darparu neithdar a phaill i bryfed, gan adlewyrchu amcanion cynaladwy\u2019r prosiect a hanes cyfoethog y safle.<\/p>\n

Saif yr ardd goedwigol newydd wrth ymyl prif goetir Parc Yr Esgob, ac fe\u2019i hagorwyd gyntaf 5 mlynedd yn \u00f4l pan dorrwyd ffawydden aeddfed lawr a oedd yn ansefydlog oherwydd ffwng. Mae\u2019r boncyff nawr yn creu ardal agored, gysgodol mewn chwaraefa naturiol, gyda golygfa at orlifdir y waun, lle bydd ymwelwyr yn gallu eistedd i fwynhau\u2019r planiadau gyda Dyffryn Tywi fel cefndir, a mwynhau\u2019r buddiannau llesiant\u00a0 o fod mewn coetir. Bydd llwyni addurnol newydd, coed bychain a bylbiau blodau\u2019r gwanwyn ynghyd \u00e2 chyflwyniad bocsys adar ac ystlumod yn ychwanegu at y fflora a ffawna ac yn elwa bywyd gwyllt y goedlan.<\/p>\n

Dywedodd Louise Austin, Rheolwraig yr Ymddiriedolaeth \u201cRydym wrth ein bodd o dderbyn y grant yma oddi wrth Lywodraeth Cymru a\u2019r Loteri Genedlaethol, a fydd yn ein galluogi i greu gardd a choetir newydd ddeniadol newydd, gan ddefnyddio planhigion o amrywogaethau hanesyddol a fydd yn cynnal pryfed peillio a bywyd gwyllt eraill. Rydym yn edrych ymlaen yn fawr i weithio gydag ysgolion lleol a grwpiau cymunedol er mwyn datblygu ystod eang o weithgareddau a deunyddiau addysgiadol ar gyfer ymwelwyr, plant a\u2019r gymuned leol.\u201d<\/p>\n

Mae Ymddiriedolaeth Drws i\u2019r Dyffryn yn awyddus i sicrhau fod y parc yn hygyrch i bawb er eu mwynhad. Bydd y prosiect yn galluogi pobl ifanc i weithio gyda Phrif Arddwr yr Ymddiriedolaeth, Piers Lunt, i ddysgu sut i baratoi, plannu a gofalu am y gerddi, gan gynnwys plannu coed afalau traddodiadol fel Tinyrwydd ac Enlli.<\/p>\n

Mae sefydlu\u2019r gerddi newydd yn rhan o raglen helaethach o adnewyddu a chyfoethogi Parc Yr Esgob a reolir gan Ymddiriedolaeth Drws i\u2019r Dyffryn, i warchod ac adfer y parc a\u2019r gerddi yn \u00f4l i gyfnod yr ail-ddyluniad mawr yn yr 1840\u2019au. Mae hyn yn cynnwys gwneud yr ardd gegin furiog ddeniadol yn gynhyrchiol unwaith eto,\u00a0 a gwella mynediad cyhoeddus i\u2019r Waun Fawr gyfagos, a fydd yn cael ei rheoli i elwa cynefin y gorlifdir prin yma. Bydd y prosiect hefyd yn gwarchod Pwll Yr Esgob, ystumllyn sydd yn Safle o Ddiddordeb Gwyddonol Arbennig, ac adnewyddu adeiladau allanol Hen Balas yr Esgob i\u2019w defnyddio fel canolfan addysgu a dehongli, ynghyd \u00e2 chaffi, a fydd yn agor yn Hydref 2021.<\/p>\n

 <\/p>\n

 <\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Mae Ymddiriedolaeth Drws i\u2019r Dyffryn wedi derbyn grant o \u00a322,900 gan Lywodraeth Cymru a Chronfa Treftadaeth y Loteri Genedlaethol \u2018Lleoedd Lleol ar Gyfer Natur\u2019 er mwyn creu dwy ardd newydd ym Mharc Yr Esgob, Abergwili, fel rhan o adferiad a chadwraeth helaethach y safle. Mae\u2019r parc yn amgylchynu hen balas Esgobion Tyddewi, sydd nawr yn … <\/p>\n

Learn More | Dysgwch Mwy “Creu gerddi newydd cyfeillgar at fywyd gwyllt ym Mharc Yr Esgob, Abergwili, gyda chefnogaeth gan Lywodraeth Cymru a\u2019r Loteri Genedlaethol”<\/span><\/a><\/div>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":1580,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"iawp_total_views":3,"footnotes":"","_wpscppro_dont_share_socialmedia":null,"_wpscppro_custom_social_share_image":0,"_facebook_share_type":"default","_twitter_share_type":"default","_linkedin_share_type":"default","_pinterest_share_type":"default","_linkedin_share_type_page":"","_instagram_share_type":"default","_medium_share_type":"default","_threads_share_type":"default","_google_business_share_type":"default","_selected_social_profile":[],"_wpsp_enable_custom_social_template":false,"_wpsp_social_scheduling":{"enabled":false,"datetime":null,"platforms":[],"status":"template_only","dateOption":"today","timeOption":"now","customDays":"","customHours":"","customDate":"","customTime":"","schedulingType":"absolute"},"_wpsp_active_default_template":true},"categories":[3,120],"tags":[57,26,58],"class_list":{"0":"post-1587","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-latest-news","8":"category-gwasg","9":"tag-coeden-afalau","10":"tag-ffawydd","11":"tag-pear-tree","12":"h-entry","13":"hentry","14":"no-comments"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/parcyresgob.org.uk\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1587","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/parcyresgob.org.uk\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/parcyresgob.org.uk\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/parcyresgob.org.uk\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/parcyresgob.org.uk\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1587"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/parcyresgob.org.uk\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1587\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5340,"href":"https:\/\/parcyresgob.org.uk\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1587\/revisions\/5340"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/parcyresgob.org.uk\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1580"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/parcyresgob.org.uk\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1587"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/parcyresgob.org.uk\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1587"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/parcyresgob.org.uk\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1587"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}