Yr ymddiriedolaeth a elwid gynt yn….
07/04/2026
By Admin2
Bydd ymddiriedolwyr a staff Parc yr Esgob yn defnyddio’r enw “Ymddiriedolaeth Parc yr Esgob” o fis Ebrill 2026 ymlaen fel enw gweithredol cyhoeddus yr elusen, er y bydd The Tywi Gateway Trust yn parhau fel ein teitl cofrestredig cyfreithiol. Esboniodd Betsan Caldwell, Cadeirydd y Bwrdd “Roeddem eisiau gwella adnabyddiad o enw Parc yr Esgob a’r …
















Tag: hanes
Atgofion Gwenonwy Owen
Posted: 24/01/2022 by Caroline Welch
Gwenonwy Davies (Owen gynt) (1887-1981) oedd merch hynaf yr Esgob John Owen (1854-1926) ac mae dau bentwr o lyfrau ysgrifennu yn Llyfrgell Genedlaethol Cymru sy’n cynnwys ei hatgofion am ei chyfnod ym Mharc yr Esgob, gardd breifat ei thad, yr Esgob Owen, ar y pryd. Dyma rai o’i hatgofion o’r gerddi: Roedd fy argraffiadau cyntaf o …
Category: Hanes Tags: hanes, memories
Darganfyddiadau Cyffrous yn y Ardd Furiog!
Posted: 09/11/2021 by Caroline Welch
Rai wythnosau yn ôl, wrth ffensio sylfeini’r hen dai gwydr yn yr ardd furiog, fe ‘gollodd’ ein contractwyr tirwedd bostyn ffens yn y tir o amgylch un o’r tai gwydr. Wrth iddyn nhw ei daro’r postyn i mewn, fe ddiflannodd mewn gwagle oddi tano.
Category: Newyddion Diweddaraf Tags: hanes yr ardd, hanes, Gardd Furiog
Hanes
Posted: 12/06/2021 by Admin
Mae Parc a Gerddi’r Esgob yn gyforiog o hanes. O’r coed hynafol sydd wedi bod yn cadw llygad ar bopeth yma ers canrifoedd, i’r Ardd Furiog sydd wedi darparu bwydydd egsotig a blodau ar gyfer bwrdd yr Esgob i’r ystumllyn a thirwedd gyfnewidiol gorlifdir Dyffryn Tywi, i Balas canoloesol yr Esgob y mae’r Parc yn ei gwmpasu a’r bobl fu’n byw ac yn gweithio yma.
Category: Featured Tabs, Hanes Tags: esgobion, Palas yr Esgob, hanes yr ardd, hanes
Amgueddfa Sir Gaerfyrddin
Posted: 11/01/2021 by Caroline Welch
Dewch i ymweld ag Amgueddfa Sir Gaerfyrddin i ddarganfod gweithiau celf a hynafiaethau cyfareddol a hynod o orffennol Sir Gaerfyrddin. Dyma’r lle perffaith i fwynhau hanes rhan o Gymru sy’n llawn treftadaeth, mythau a chwedlau. Saif yr amgueddfa mewn parcdir ym mhrydferthwch Dyffryn Tywi ac am ganrifoedd yma yr oedd palas Esgob Tyddewi. Gan fod …
Category: Dim Categori Tags: hanes, Amgueddfa
Crwydro o gwmpas y Parc
Posted: 30/03/2019 by Admin
Gyda gerddi newydd prydferth, parcdir a choetir hanesyddol, ystumllyn cyfoethog mewn bywyd gwyllt a gorlifwaun ardderchog i’w harchwilio – mae cymaint mwy i’w ddarganfod ym Mharc yr Esgob. Ymlaciwch yn Y Caffi, ymgysylltwch ag 800 mlynedd o hanes yn ein canolfan ddysgu, neu ewch ar daith o gwmpas yr Ardd Furiog gyfrinachol â’i pherllan treftadaeth.
Category: Archwilio'r Parc Tags: hanes, garddwriaeth, bywyd gwyllt
Edrych ar yr Ardd Furiog drwy Fapiau Hanesyddol
Posted: 15/03/2018 by Admin
Yn 2017 ymgymerodd Ymddiriedolaeth Archeolegol Dyfed ag archwiliad yn yr Ardd Furiog, dan nawdd hael HLF ac Ymddiriedolaeth Elusennol Sabina Sutherland, a chyda chryn help gan wirfoddolwyr, yn cynnwys gwerthusiad desg a gwaith cloddio gofalus a chofnodi ar y safle. Dyma beth lwyddwyd i’w ddarganfod drwy astudio mapiau hanesyddol o’r safle. Gallwch lawrlwytho’r adroddiad llawn …
Category: Hanes Tags: archeoleg, hanes yr ardd, hanes, mapiau, Gardd Furiog
Cynllun Rheoli Cadwraeth
Posted: 06/02/2016 by Admin
Mae’r Cynllun Rheoli Cadwraeth (Partneriaeth Pearson Nicholas, Awst 2016) yn nodi’r materion a’r cyfleoedd i wireddu gweledigaeth yr Ymddiriedolaeth ar gyfer cadwraeth Parc Esgob. Cliciwch yma i lawrlwytho’r ffeil PDF.
Category: Hanes Tags: hanes yr ardd, hanes
Esgobion Abergwili
Posted: 23/10/2015 by Admin
42 o Esgobion yn Abergwili Rhwng i Abergwili ddod yn gartref i Balas yr Esgobion a’c adeiladu carteref newydd yr Esgob yn yr 1970’0u cynnar, cafwyd pedwar deg dau o Esgobion ar Dyddewi, ond dros y canrifoedd, nid yw pob un wedi dewis byw yno. Mae straeon rhai o’r esgobion mwyaf enwog, drwg-enwog a diddorol …
Category: Hanes, Esgobion Tags: Esgob Jenkinson, esgobion, hanes
Hanes y Parc a’r Gerddi
Posted: 06/10/2015 by Admin
Daw’r dystiolaeth ar gyfer yr ardd a’r parc yn Abergwili yn hwyr yn hanes y safle. Yn wir, nid yw’r rhestr o’r eiddo y mae Esgob Tyddewi’n berchen arnynt a ysgrifennwyd ym 1326 yn dweud a fodolai gardd neu barc yn Abergwili hyd yn oed.
Category: Hanes Gardd, Hanes Tags: Pwll yr Esgob, hanes yr ardd, hanes, Gardd Furiog
Hen Balas yr Esgob
Posted: 06/10/2015 by Admin
Mae’r cysylltiad rhwng Esgobion Tyddewi ac Abergwili’n mynd nôl dros 700 o flynyddoedd. Dechreuodd ar ddiwedd y drydedd ganrif ar ddeg pan sefydlodd yr Esgob Thomas Bek goleg eglwysig o 21 o offeiriaid yn Abergwili. Roedd hyn ar adeg pan oedd yr eglwys yn berchen ar dipyn o dir yn yr ardal. Yn wir, ar …
Category: Palas y'r Esgob Tags: Palas yr Esgob, hanes