Ydych chi’n caru Caerfyrddin? Ydych chi’n gofidio am ein treftadaeth, tirwedd a’r amgylchedd? Hoffech chi gyfrannu o’r cychwyn at rywbeth newydd a chyffrous?

Sefydlwyd Ymddiriedolaeth Drws i’r Dyffryn – Tywi Gateway Trust (bellach yn cael ei adnabod fel Ymddiriedolaeth Parc yr Esgob) i gefnogi’r ymgyrch, sy’n cael ei gyrru gan y gymuned, i ailddatblygu Parc yr Esgob, Abergwili, Caerfyrddin. Mae’r parc, a gofrestrwyd fel Gradd II, a’i erddi pleser a muriog,  yn nodedig am ei hanes diwylliannol ac archeolegol, yn ogystal â nodweddion tirweddol gan gynnwys y Ddôl Fawr, Pwll yr Esgob (Safle o Ddiddordeb Gwyddonol Arbennig) a’r ‘ha-ha’ enwog. Mae adeilad rhestredig a chyn-balas Esgobion Tyddewi yng nghanol y parc, a hwn bellach yw cartref Amgueddfa Sir Gaerfyrddin.

Ein gweledigaeth yw creu lle y gallwn i gyd fod yn falch ohono – er mwynhad, hamdden, dysgu, cyfranogi a hwyl. Byddwn yn integreiddio ein cyfleusterau i ymwelwyr gyda rhai’r amgueddfa er mwyn sicrhau dyfodol y ddau – partneriaeth gwbl unigryw. Yn ddiweddar, cychwynodd dau aelod o staff newydd – Rheolwr yr Ymddiriedolaeth a’r Pen Garddwr.

Mae rhai o’n Ymddiriedolwyr yn ymddeol cyn hir, ar ddiwedd y cyfnod datblygu, a rydym yn chwilio am uchafswm o 5 ymddirieolwr newydd i ymuno â’r Bwrdd i gynnal y prosiect trwy’r cyfnod nesa . Rôl ein Hymddiriedolwyr yw sicrhau bod y sefydliad yn gweithredu yn unol â gofynion cyfreithiol ac ariannol cwmni ac elusen, ac i fod yn gyfrifol fel tîm am lywodraethu cyffredinol, arweinyddiaeth a chyfeiriad strategol.

Rydym yn chwilio’n benodol am bobl gyda phrofiad rheolaeth mewn cyllid (mae ein Trysorydd yn ymddeol fis Tachwedd), yn ogystal â chodi arian, addysg, atyniadau treftadaeth, marchnata a chyfryngau cymdeithasol. Fodd bynnag, byddai sgiliau ym meysydd busnes, garddwriaeth, yr amgylchedd naturiol ac adeiladwaith, a’r celfyddydau o ddiddordeb. Hoffem hefyd weld mwy o siaradwyr Cymraeg ar y Bwrdd. Byddai profiad o weithio mewn neu gyda cyrff aelodaeth yn y sector wirfoddol yn ddefnyddiol.

Mae mwy o wybodaeth ar gael ar wefan (CC3) Yr Ymddiriedolwr Hanfodol https://www.gov.uk/government/publications/the-essential-trustee-what-you-need-to-know-cc3

Manylion cyswllt: enquiries@tywigateway.org.uk

Sefydliad Corfforedig Elusennol (SCE) yw’r Ymddiriedolaeth, gydag aelodau sy’n pleidleisio ar wahân i Ymddiriedolwyr yr Elusen. Rhif SCE Cofrestredig 1167244. 

Mae’n bleser mawr gan  Fwrdd yr Ymddiriedolwyr gyhoeddi penodiad Piers Lunt yn Brif Arddwr.

Bydd yn cychwyn ei swydd newydd ar Fedi’r 3ydd, 2018. Roedd Piers yn Arddwriaethydd Botanegol/ Tyfwr Coed yng Ngardd Fotaneg Genedlaethol Cymru (GFGC) a mae ganddo wybodaeth eang o, a brwdfrydedd dwfn am blanhigion a gerddi. Ei brif ddiddordeb yw cyfuno crefft garddwriaeth gyda nodweddion naturiol tra’n ceisio sicrhau cynllunio teimladwy.

Cred Piers fod “parciau a gerddi o bwysigrwydd hanfodol i iechyd a ffyniant y cymunedau o’u hamgylch, ynghŷd â mwynhad parhaol a diogel pob ymwelydd.” Bydd yn gweithio gyda thîmau o wirfoddolwyr fel y gwnaeth yn GFGC.

pierslunt@tywigateway.org.uk

Mae Bwrdd yr Ymddiredolwyr yn falch o gyhoeddi  fod Louise Austin wedi ei phenodi yn Rheolydd Ymddiriedolaeth Drws i’r Dyffryn, ac y bydd yn cychwyn  ei gwaith ar Awst 20fed, 2018.

Bydd yn gweithredu fel rheolydd prosiect a deilydd cyllid ar gyfer y gwaith ail-ddatblygu cyffroes ym Mharc yr Esgob. Yn archaeolegydd proffesiynol, bu’n gweithio am sawl blwyddyn yn Ymddiriedolaeth Archaeolegol Dyfed yn rheoli gwahanol broseictau cyn symud i’r Gerddi Botaneg Cenedlaethol fel Swyddog Treftadaeth, i ddatblygu prosiect adfywio’r parcdir.

Cred Louise fod ei swydd newydd “yn gyfle gwych i adfer a gwarchod y parc hanesyddol a phwysig  yma. Bydd hefyd o fudd i’r amgueddfa sirol, y gymuned leol yn nyffryn Tywi a’r ardal ehangach, trwy wella defnydd a mwynhad o’r safle.”

Gellir cysylltu gyda Louise drwy ebost – louiseaustin@tywigateway.org.uk

Bydd yna deithiau cerdded misol i egluro a thrafod ein cynlluniau ar gyfer y prosiect, gan gynnwys yn yr ardd waliog.

Fe’u cynhelir ar y dyddiau Sadwrn canlynol, gan ddechrau o’r parc am 2.15 yp:

Mai 5ed, Mehefin 2ail, Gorffennaf 7fed, Awst 4ydd, Medi 1af, Hydref 6ed, Tachwedd 3ydd a Rhagfyr 1af.

Gellir trefnu teithiau tywys eraill a chyhoeddir y rhain ar wahân.

Sylwch fod rhai o’r  llwybrau’n anwastad ac efallai eu bod yn llithrig, felly argymhellir esgidiau cryf. Mae croeso i gwn, ar arweinwyr byr.

Ymunwch â ni a dywedwch am ddyfodol eich Parc!

Y Gerddi yn yr Hydref

Mae pob un ohonom yn gyffrous iawn ynghylch yr hyn sydd gan ddyfodol y parc i’w gynnig. Wrth edrych i adnewyddu’r tir, mae un o’r penderfyniadau mawr wedi bod trwy archwilio’r holl dystiolaeth sydd ar gael gan benderfynu ar ba gyfnod amser mae’r tir yn mynd i gael ei adnewyddu ynddo hefyd.

Ar ôl tipyn o waith ymchwil, penderfynwyd mai’r ysbrydoliaeth ar gyfer adnewyddu fydd sut oedd y parc yn edrych pan oedd John Jenkinson yn Esgob ar Dyddewi.

Pan ddaeth yn esgob ym 1825, gwelodd fod y palas a’r parc wedi dirywio. Gwariodd ei arian ei hun i ailadeiladu Palas yr Esgob ac ailgynlluniodd y tir. Cafodd y tir ei osod ar ffurf lle’r oedd y planhigion yn hoelio’r sylw. Dyma’r tro diwethaf i’r parc cyfan gael unrhyw waith tirlunio mawr wedi’i wneud.

Bu farw’r Esgob Jenkinson ym 1840, ond roedd ei waddol yn Abergwili eisoes wedi’i sicrhau, oherwydd yn yr un flwyddyn, disgrifiwyd ei balas fel ‘plasty uchelwrol’ a chydnabuwyd bod ‘tipyn o harddwch’ wedi’i ychwanegu at y tir trwy ei waith.

Mae’n gyffrous meddwl bron i 200 o flynyddoedd yn ddiweddarach trwy weithio gyda’r gymuned, ein partneriaid a Chronfa Dreftadaeth y Loteri, y gallwn helpu i adnewyddu’r ardd annwyl i lawer a cholledig hon, gan ddod â bywyd nôl iddi er mwyn i’r gymuned a chenedlaethau’r dyfodol ei mwynhau.

Y Plas a’r lawntiau o’r de ddwyrain tua diwedd y bedwaredd ganrif ar bymtheg
Trwy garedigrwydd Amgueddfeydd Sir Gaerfyrddin